Đội quản lý thị trường ghé cửa hàng của bạn và hỏi hóa đơn đầu vào của ba thùng lọc chưa bóc. Bạn nhìn chồng thùng các-tông vừa dỡ từ xe tải nhưng chưa kịp kiểm tra chứng từ. Tình huống bất ngờ này dễ dẫn tới biên bản xử phạt hành chính nếu hàng thiếu giấy tờ.
Kinh doanh phụ tùng ô tô đòi hỏi sự cẩn trọng với từng kiện hàng nhập kho. Bạn cần bảo đảm tính hợp pháp cho từng hộp sản phẩm trên kệ. Việc kiểm tra nhãn, xuất xứ và hóa đơn giúp bảo vệ uy tín kinh doanh của bạn.
Phụ tùng lọc có nằm trong danh sách hàng giả bị thu giữ trên thế giới không?
Phụ tùng lọc ô tô thuộc nhóm hàng hóa có nguy cơ bị làm giả trên thế giới. Báo cáo Dangerous Fakes của OECD và EUIPO đã liệt kê rõ danh mục này. Hàng giả bị thu giữ gồm má phanh, túi khí, bánh xe, lốp, chi tiết treo và dây an toàn. Danh sách này còn có lọc dầu, lọc gió, kính chắn gió, vi mạch, bugi và động cơ.
Tại Việt Nam, việc kiểm tra hàng hóa lưu thông trên thị trường đã được đẩy mạnh. Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Chỉ thị 13/CT-TTg vào ngày 17/05/2025. Chỉ thị này tăng cường chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả. Chỉ thị này cũng mở đợt cao điểm từ ngày 15/05 đến ngày 15/06/2025.
Mặt hàng tiêu hao nhanh như lọc dầu rất dễ bị trà trộn hàng trôi nổi. Loại hàng này thường có bao bì nhái theo phụ tùng chính hãng, nhưng người bán lại không cung cấp được chứng từ mua bán hợp pháp. Với một chiếc lọc giả, hậu quả thường không lộ ra ngay khi lắp. Chiếc lọc có thể trông giống hàng thật, trong khi giấy lọc, keo dán hoặc van bên trong không đạt yêu cầu. Lỗi chỉ lộ ra sau nhiều cây số, khi động cơ đã phải chạy với dầu hoặc không khí kém sạch. Bạn có thể tham khảo thêm bài viết về phân biệt phụ tùng OEM, OES và aftermarket để phòng tránh rủi ro.
Nhãn hàng nhập khẩu phải có những gì theo Nghị định 111/2021?
Nhãn hàng nhập khẩu phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định pháp luật hiện hành. Nghị định 111/2021/NĐ-CP được ban hành ngày 09/12/2021. Nghị định này sửa đổi, bổ sung Nghị định 43/2017/NĐ-CP về nhãn hàng hóa. Hàng thông quan bắt buộc phải có nhãn gốc gồm tên hàng hóa và xuất xứ. Nhãn gốc cũng phải ghi tên hoặc tên viết tắt của tổ chức sản xuất ở nước ngoài.
Tổ chức và cá nhân nhập khẩu phải tự xác định xuất xứ hàng hóa. Họ có trách nhiệm bảo đảm tính trung thực và chính xác của thông tin này. Cụm từ hợp lệ gồm “sản xuất tại”, “chế tạo tại”, “nước sản xuất” hoặc “xuất xứ”. Bạn cũng có thể dùng cụm từ “sản xuất bởi” hoặc “sản phẩm của” kèm tên nước. Trường hợp không xác định được xuất xứ, nhãn phải ghi nơi hoàn thiện hàng hóa như “lắp ráp tại”.
Khi nhận hàng, bạn nên mở thử một hộp ở mỗi mã để kiểm tra nhãn. Bảng dưới đây liệt kê những điểm bạn cần đối chiếu trên nhãn hàng hóa nhập khẩu.
| Hạng mục kiểm tra | Nội dung bắt buộc theo quy định | Cách ghi hợp lệ |
|---|---|---|
| Tên hàng hóa | Tên gọi cụ thể của chi tiết phụ tùng bằng tiếng Việt | Lọc dầu động cơ, lọc gió điều hòa, gạt mưa |
| Tổ chức chịu trách nhiệm | Tên và địa chỉ của đơn vị nhập khẩu, phân phối tại Việt Nam | Ghi rõ tên Công ty Cổ phần Volwatt Auto và địa chỉ trụ sở |
| Xuất xứ hàng hóa | Cụm từ chỉ nơi sản xuất kèm tên quốc gia hoặc vùng lãnh thổ | “Sản xuất tại [Tên nước]” hoặc “Sản phẩm của [Tên nước]” |
| Thông số kỹ thuật | Mã sản phẩm, dòng xe tương thích hoặc hướng dẫn sử dụng cơ bản | Mã phụ tùng, khuyến cáo sử dụng và thông tin an toàn |
Khi kiểm nhãn, bạn nên so tên hàng hóa và tên doanh nghiệp nhập khẩu trên nhãn phụ với tên ghi trên hóa đơn. Nếu nhãn phụ ghi một đơn vị nhập khẩu, còn hóa đơn lại do một đơn vị khác xuất, bạn nên hỏi người bán về quan hệ giữa hai đơn vị trước khi nhận hàng. Một lô hàng nhập khẩu không có nhãn phụ tiếng Việt cũng là lý do đủ để bạn tạm dừng việc nhập.
Tiền tố mã vạch có cho biết xuất xứ của phụ tùng không?
Tiền tố mã vạch GS1 không cho biết nước sản xuất ra hàng hóa. Theo tổ chức GS1, tiền tố này chỉ thể hiện tổ chức thành viên cấp mã cho doanh nghiệp. Một doanh nghiệp có thể đăng ký mã số tại một quốc gia thành viên. Tuy nhiên, nhà máy thực tế của họ có thể đặt ở nơi khác.
Nhiều khách hàng nhầm lẫn rằng ba chữ số đầu của mã vạch chính là nước sản xuất. Người bán hàng trôi nổi có thể lợi dụng điểm này để in mã vạch nước ngoài lên vỏ hộp. Mã số mã vạch chỉ là khóa để tra cứu dữ liệu hàng hóa trên hệ thống. Mã vạch không thể thay thế cho nhãn xuất xứ và tờ khai hải quan.
Mã vạch giúp tra cứu thông tin sản phẩm, chứ mã vạch không tự chứng minh hàng thật. Kẻ gian có thể sao chép một dải mã vạch lên vỏ hộp rất dễ dàng. Bạn không nên chỉ dùng ứng dụng quét mã trên điện thoại để kiểm tra nguồn gốc. Bạn có thể xem thêm hướng dẫn tại bài viết cách xác thực phụ tùng VOLWATT bằng mã GTIN để biết cách kết hợp mã vạch với các bước kiểm tra khác. Với phụ tùng VOLWATT, tám chữ số đầu 42556353 cho biết mã do Germatek đăng ký với GS1 Germany. Dãy số này xác định doanh nghiệp sở hữu mã, chứ không cho biết nhà máy đặt ở đâu.
Người bán sỉ phải đưa được cho bạn những hồ sơ gì?
Hồ sơ người bán sỉ là căn cứ quan trọng nhất khi bạn nhập hàng phụ tùng. Đơn vị phân phối uy tín luôn cung cấp hóa đơn giá trị gia tăng đúng tên hàng hóa. Họ cũng cung cấp giấy ủy quyền phân phối và chứng nhận chất lượng tra được. Nếu người bán từ chối xuất hóa đơn, lô hàng đó sẽ mang rủi ro pháp lý cho chính cửa hàng của bạn.
Bạn có thể tự tra cứu hiệu lực chứng nhận IATF 16949 của nhà máy sản xuất. Cổng tra cứu iatf-customerportal.org được liên kết công khai từ iatfglobaloversight.org. Khi truy cập, bạn nhập số chứng nhận để xem tên tổ chức và địa điểm nhà máy. Cổng này cũng hiển thị trạng thái, thời hạn hiệu lực và phạm vi chứng nhận.
Các sản phẩm của Volwatt Auto được sản xuất tại nhà máy đạt chuẩn IATF 16949:2016 và ISO 9001:2015. Sản phẩm được Germatek Elektronik GmbH (CHLB Đức) cung cấp theo tiêu chuẩn kỹ thuật của Germatek và kiểm soát chất lượng từng lô, tại nhà máy đạt IATF 16949:2016 và ISO 9001:2015. Xuất xứ: Trung Quốc. Hoá đơn VAT cho mọi sản phẩm. Bảo hành chính hãng. Về bảo hành, phụ tùng lọc VOLWATT được đổi mới trong vòng 30 ngày. Bạn có thể xem thêm trang chương trình đại lý VOLWATT để nắm quyền lợi của đối tác.
Bạn nên lưu các giấy tờ này theo từng lô hàng, cùng với hóa đơn và phiếu nhập kho. Khi có đợt kiểm tra hoặc khi khách hỏi về nguồn gốc, bạn chỉ cần mở đúng bộ hồ sơ của lô đó. Cách lưu này cũng giúp bạn đối chiếu nhanh khi cần đổi hàng với nhà cung cấp.
Từ năm 2026, cửa hàng có chịu trách nhiệm khi quảng cáo lại sản phẩm cho khách không?
Trách nhiệm quảng cáo của đơn vị bán lẻ phụ tùng được quy định rõ trong luật mới. Quốc hội thông qua Luật số 75/2025/QH15 sửa đổi Luật Quảng cáo ngày 16/06/2025. Luật này chính thức có hiệu lực từ ngày 01/01/2026. Điều 8 của luật cấm quảng cáo không đúng hoặc gây nhầm lẫn về chất lượng, công dụng, xuất xứ.
Luật cũng cấm quảng cáo so sánh với hàng cùng loại khi không có tài liệu hợp pháp. Người chuyển tải quảng cáo phải kiểm tra trước tài liệu liên quan đến sản phẩm. Người giới thiệu không được quảng cáo sản phẩm khi chưa dùng hoặc chưa hiểu rõ. Họ phải chịu trách nhiệm trước pháp luật nếu cung cấp nội dung sai.
Chủ cửa hàng cần rà soát lại thông tin tư vấn và bài đăng trên mạng xã hội. Bạn chỉ giới thiệu các tiêu chuẩn kỹ thuật khi có tài liệu chứng minh hợp pháp. Ví dụ, khi đăng bài giới thiệu một chiếc lọc, bạn không nên khẳng định khả năng lọc bằng những con số không có nguồn. Bạn cũng không nên so sánh sản phẩm với hàng hãng nếu không có kết quả thử nghiệm chứng minh. Cách an toàn là chỉ nêu thông tin có trong tài liệu của nhà sản xuất, như mã OE tương đương, kích thước và dòng xe tương thích. Cửa hàng nên lưu tài liệu của nhà sản xuất cùng hóa đơn nhập hàng để đối chiếu khi cần. Bạn có thể tìm hiểu thêm về chứng nhận nhà máy tại bài viết IATF 16949 là gì.
Câu hỏi thường gặp về nhập hàng phụ tùng
Mua hàng không hóa đơn rồi bán lại thì rủi ro gì?
Cửa hàng phụ tùng kinh doanh hàng hóa không có chứng từ hợp pháp có thể bị xử phạt hành chính. Số hàng không rõ nguồn gốc cũng có thể bị tịch thu theo quy định pháp luật.
Xuất xứ ghi “sản phẩm của” có hợp lệ không?
Cụm từ “sản phẩm của” đi kèm tên nước hoặc vùng lãnh thổ là cách ghi xuất xứ hợp lệ theo quy định tại Nghị định 111/2021/NĐ-CP.
